Elbasan autobusem z Durres

Jesteś w Durres i masz ochotę na wycieczkę nieco poza typowym turystycznym szlakiem? Wybierz się do Elbasanu! Nie musisz wynajmować auta czy szukać taksówki, ponieważ z łatwością dojedziesz autobusem. Dalej opowiemy Wam nie tylko, jak dojechać, ale także pokrótce, co zwiedzić.

Autobusy z Durres do Elbasanu odjeżdżają nie z dworca głównego w centrum miasta, a z tzw. Plepy. Jest to pętla autobusowa prawie na pograniczu Golem oraz Durres – najbliżej tego miejsca znajduje się hotel Sol Tropikal. Z Plepy odjeżdżają również autobusy do Tirany, do Beratu, ale także do Kosowa i do niektórych miejscowości na południowym wybrzeżu Albanii. Na trasach takich jak właśnie do Elbasanu są to zazwyczaj busy mieszczące około 16 osób, a za przednią szybą pojazdu znajduje się tabliczka z nazwą docelowej miejscowości.

Czy wierzyć rozkładom jazdy autobusów w Albanii?

Na stanowiskach autobusowych na Plepie znajdują się rozkłady jazdy. Na pewno nie należy wierzyć temu rozkładowi dotyczącymi odjazdu do Elbasanu. Rozpiska zawierała informację o odjeździe o godzinie 07:40 – stawiłam się na miejsce nieco przed czasem na wszelki wypadek. Pan kierowca od razu poznał we mnie “obcego” i wypytał, dokąd zmierzam. Poinformował przy okazji, że autobus odjeżdża tak między 08:15 a 08:25/30 w zależności od tego, kiedy zapełni się autobus. Nie było alternatywy, więc pozostało po prostu cierpliwie zaczekać. 🙂

Dworzec autobusowy Durres-Plepa – link lokalizacyjny: https://maps.app.goo.gl/wTZjdRLr4qN63JyF6

Durres-Plepa - dworzec autobusowy na pograniczu Durres i Golem — Durres-Plepa – dworzec autobusowy na pograniczu Durres i Golem

Stanowiska odjazdu autobusów m.in. do Tirany, Elbasanu i Beratu z dworca Durres-Plepa w Albanii — Durres-Plepa – dworzec autobusowy na pograniczu Durres i Golem

Przejazd autobusowy Durres-Elbasan-Durres

Koszt przejazdu na trasie Durres-Elbasan kosztuje 400 leków (ok. 4 euro) od osoby. Droga zajmuje około 1,5 godziny, ale nie jest ona uciążliwa. Nie podróżujemy przez trasy męczące i stresujące. Mamy okazję przy okazji zobaczyć nieco tej Albanii spoza popularnych zdjęć widokowych krążących wiralowo w internecie, co również jest ciekawym doświadczeniem.

Jeśli chodzi o przystanek wysiadkowy, nie musimy się obawiać, że się zgubimy – wychodzimy po prostu na ostatnim przystanku. W drogę powrotną udajemy się w prawie to samo miejsce, tylko przechodzimy jeszcze kawałek dalej do zajezdni autobusowej. Jeśli nie będziemy mogli zlokalizować autobusu, wtedy po prostu należy pytać chociażby używając tylko słowa “Durres” i na pewno zaraz znajdzie się ktoś, kto wskaże nam odpowiedni pojazd. Koszt przejazdu powrotnego jest taki sam – 400 leków albańskich.

Zajezdnia autobusowa w Elbasanie – dworzec autobusowy – link lokalizacyjny: https://maps.app.goo.gl/FFyNrsVrokJm9AwdA

Ostatni przystanek z Durres do Elbasanu znajduje się przy biurze z biletami na trasy dalsze.

Aby wrócić do Durres z Elbasanu, należy udać się do zajezdni, która znajduje się zaraz za ostatnim przystankiem. — Ostatni przystanek z Durres do Elbasanu znajduje się przy biurze z biletami na trasy dalsze.

Elbasan – co zwiedzać?

Park Aqifa Paszy

Po dotarciu na miejsce, najlepiej kierować się od razu do centrum – droga jest prosta i niedaleka. Po drodze będziemy mijać stragany i szeroko rozumiane życie uliczne.

Ścisłe centrum Elbasanu jest ładne i przyjemne. Pierwsza miejsce warte uwagi, na które się natkniemy, jest Park Aqifa Paszy. Warto zwrócić uwagę, na pozostałości bazyliki paleochrześcijańskiej z IV i V w. n. e. Została ona odkryta w 2007 roku. Część znalezisk z tego miejsca została umieszczona w muzeum etnograficznym, które znajduje się nieopodal.

Elbasan – Park Aqifa Paszy – link lokalizacyjny: https://maps.app.goo.gl/4yG5GbXCLQbg3Pwi8

Elbasan - pozostałości bazyliki paleochrześcijańskiej z IV i V w. n. e. — Park Aqifa Paszy w Elbasanie

Twierdza w Elbasanie

Najbardziej charakterystycznym turystycznym miejscem w Elbasanie jest twierdza pochodząca z przełomu III i IV w., a która w kolejnych wiekach była sukcesywnie rozbudowywana, zwłaszcza w okresie bizantyjskim. Twierdza znajduje się zaraz za parkiem.

Współcześnie przechadzając się jej uliczkami, możemy trafić na oznaczenie “Via Egnatia” – miasto znajdowało się niegdyś na styku dwóch szlaków handlowych z zachodu na wschód.

Do dnia dzisiejszego zachowało się tylko część murów, a przy Bulevardi Aqif Pasha znajduje się symbol miasta, czyli wieża zegarowa z 1899 r.

Wieża zegarowa - charakterystyczny punkt Elbasanu znajdujący się przy samej twierdzy — Wieża zegarowa – charakterystyczny punkt Elbasanu znajdujący się przy samej twierdzy

“Via Egnatia” – miasto znajdowało się niegdyś na styku dwóch szlaków handlowych z zachodu na wschód — Wieża zegarowa – charakterystyczny punkt Elbasanu znajdujący się przy samej twierdzy

Cerkiew Najświętszej Marii Panny w Elbasanie

Wewnątrz murów znajduje się również cerkiew Najświętszej Marii Panny z 1833 roku. Pierwsza świątynia istniała tu już od XV w. ale spłonęła (1817 r.), a następnie została odbudowana. Freski słynnego Konstandina Shpataraku zachowały się jedynie na fragmentach murów. Częściowo oryginalny ikonostas pochodzi z XIX w. ale ikony przestawiające archaniołów: Michała i Gabriela mają być autorstwa Onufriego. Był to najsłynniejszy albański twórca ikon z XVI w. który prawdopodobnie pochodził właśnie z Elbasanu.

Pod cerkwią znajdują się katakumby, a także tunel, który miał prowadzić poza mury twierdzy (miały ok. 15 km długości).

Elbasan jest bardzo ważnym centrum prawosławia m.in. dlatego, że tam właśnie pierwszy biskup Fan Noli ogłosił niezależność (autokefalię) albańskiego kościoła prawosławnego.

Częściowo oryginalny ikonostas pochodzi z XIX w.

Wątki judaistyczne w Elbasanie

Wychodząc z cerkwi, warto zwrócić uwagę na dom, który znajduje się naprzeciwko. Gdy spojrzymy w górę, na balustradzie balkonu zauważymy gwiazdę Dawida. W dzielnicy Kala od XV w. osiedlali się Żydzi, wypędzeni z Hiszpanii i Portugalii. W tejże dzielnicy miała znajdować jedna z synagog, wokół której skupiała się społeczność żydowska. Prężnie uczestniczyli w handlu i odnaleziono nawet złote monety z symbolem wspomnianej już gwiazdy Dawida. W czasie II wojny światowej w obrębie dzielnicy oraz we wsiach wokół miast ukrywano żydowskie rodziny, które po wojnie, z wdzięczności wspierały swoich elbasańskich sąsiadów.

Niestety pozostałości tej kultury są aktualnie niewielkie, ale warto pamiętać o tym dziedzictwie, gdy zwiedzamy twierdzę.

Posłuchaj również podcastu: Historia Żydów w Albanii (https://www.youtube.com/watch?v=uCWQGHl9NWI&list=PLKOgtOesf9pyHMCY_NHXU3iSterumERnq&index=9)

Przy wychodzeniu z cerkwi NMP w Elbasanie, warto zwrócić uwagę na dom, który znajduje się naprzeciwko. Na najwyższej balustradzie zobaczymy gwiazdę Dawida

Zwiedzanie Elbasanu – co oprócz twierdzy?

Muzeum etnograficzne w Elbasanie

Nieopodal twierdzy, przy parku, znajduje się muzeum etnograficzne (wyremontowane w 2025 roku), do którego również warto zajrzeć. Znajdziemy tam m.in.:

narzędzia rzemieślnicze – przedmioty metalowe (kowalstwo), narzędzia drewniane, narzędzia garbarskie;
prace artystów-metalowców, drzewnych, z wełny — np. ich surowce i wyroby;
stroje ludowe i tekstylia;
wyposażenie domu oraz rekonstrukcje tradycyjnych pomieszczeń, np. pokój damski czy pokój panny młodej;
dokumenty historyczne i archiwalia związane z historią miasta Elbasan oraz lokalną tradycją, rzemiosłem i życiem codziennym.

Link lokalizacyjny muzeum etnograficznego w Elbasanie: https://maps.app.goo.gl/PZm5JFubeGJBT91o8

Muzeum etnograficzne w Elbasanie - rekonstrukcja pokoju kobiet — Rekonstrukcja pokoju panny młodej

A może byliście już w Elbasanie? Jeśli tak, podzielcie się w komentarzu, gdzie warto zajrzeć, gdzie zjeść, a może co właśnie lepiej ominąć i poświęcić czas na coś bardziej wartościowego. 🙂